Sejm uchwalił ustawę rozszerzającą prawo do obrony koniecznej

Na dzisiejszym (8 grudnia) posiedzeniu Sejm uchwalił przygotowaną w Ministerstwie Sprawiedliwości ustawę, która rozszerza prawo obywateli do skutecznej obrony przed zuchwałymi napastnikami wdzierającymi się do ich domu, mieszkania, posesji.

Nie może być tak, że osoba powstrzymująca agresora, chroniąca swoje mienie, a przede wszystkim życie i zdrowie, własne i biskich, naraża się na odpowiedzialność karną. Dlatego zmiana Kodeksu karnego znacznie wzmacnia prawo do obrony koniecznej.

Nowy przepis

 Nowelizacja przewiduje uzupełnienie dotychczasowych regulacji o obronie koniecznej zapisem odnoszącym się do ochrony wartości szczególnej dla każdego człowieka, jaką jest bezpieczeństwo we własnym domu.

Nowy przepis brzmi następująco:

Nie podlega karze, kto przekracza granice obrony koniecznej odpierając zamach polegający na wdarciu się do mieszkania, lokalu, domu albo przylegającego do nich ogrodzonego terenu lub odpierając zamach poprzedzony wdarciem się do tych miejsc, chyba że przekroczenie granic obrony koniecznej było rażące.

Jasne kryteria

 W dotychczasowym stanie prawnym „nie podlega karze, kto przekracza granice obrony koniecznej pod wpływem strachu lub wzburzenia usprawiedliwionych okolicznościami zamachu”. Przepis ten nadal będzie obowiązywał we wszystkich sprawach przekroczenia obrony koniecznej. Wprowadzenie dodatkowej podstawy niepodlegania karze w sytuacji, gdy przekroczenie granic obrony koniecznej nastąpi przy odpieraniu zamachu w miejscu, które najogólniej można określić jako domostwo zaatakowanego, spowoduje, że organy ścigania nie będą musiały ustalać trudnego do zweryfikowania stanu emocjonalnego osoby odpierającej zamach. Chodzi bowiem o to, by w przypadkach napaści na dom, mieszkanie czy posesję nie stosować wobec osoby broniącej się trudnych do zweryfikowania kryteriów emocjonalnych.

Dopiero w razie stwierdzenia, że przekroczenie granic obrony koniecznej miało charakter rażący, konieczna będzie ocena, czy ktoś działał pod wpływem strachu lub wzburzenia. Jeśli tak – zastosowanie znajdzie dotychczasowa klauzula niekaralności.

Nowelizacja daje, w sposób jasny i niebudzący wątpliwości, możliwość ochrony podstawowych wartości porządku społecznego.  Podniesie poczucie bezpieczeństwa obywateli, którzy będą mogli odeprzeć atak złoczyńcy bez ponoszenia konsekwencji karnych, jeżeli podjęte przez nich środki nie będą rażącym przekroczeniem granic obrony koniecznej.

To napastnik ma się bać

Zmiana ma również wpłynąć odstraszająco na potencjalnych agresorów, którzy będą musieli się liczyć z prawem każdego obywatela do powstrzymania napastnika. Napadniętemu nie będzie już towarzyszyć obawa, że z powodu niedookreślonych przepisów może ponieść odpowiedzialność karną za obronę własnego domu.

Przyczyną nowelizacji jest ciągle powracający temat stawiania zarzutów karnych osobom, które chronią siebie, swoje mienie i porządek społeczny przed bezprawnymi zamachami. Nowelizacja ma również na celu wyeliminowanie negatywnego odczucia społecznego związanego z takim stosowaniem prawa, w którym faktycznie większą dolegliwość karną ponosi osoba broniąca społecznie uznanych wartości, niż napastnik ewidentnie godzący w te wartości.

Prawo do obrony przed bezprawnym zamachem jest jednym z podstawowych praw człowieka. Uchwalona zmiana jest zgodna z Konstytucją RP, a także Konwencją o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Zbliżone rozwiązanie obowiązuje np. we Francji.

Bez zbędnych procesów

 Nie ma obawy, że przygotowane w Ministerstwie Sprawiedliwości i uchwalone przez Sejm przepisy dadzą pole do nadużyć, gdyż każda ze spraw przekroczenia granic obrony koniecznej nadal będzie przedmiotem postępowania karnego prowadzonego w prokuraturze. Do prokuratora będzie więc należało ustalenie, czy zachodzą przesłanki wyłączające odpowiedzialność karną osoby, która broni swego domu, mieszkania, posesji przed napaścią. Prokurator będzie mógł w takich sytuacjach umorzyć sprawę na etapie postępowania przygotowawczego, co pozwoli unikać zbędnych procesów sądowych i traumatycznych przeżyć ofiar napaści.

Ustawa trafi teraz do Senatu.

→ (jk)

Wydział Komunikacji Społecznej i Promocji
Ministerstwo Sprawiedliwości

8.12.2017

• foto: pixabay.com

• więcej o planach Ministerstwa Sprawiedliwości: > tutaj

 

 

 

2
2

5 thoughts on “Sejm uchwalił ustawę rozszerzającą prawo do obrony koniecznej

  • 15/12/2017 at 04:26
    Permalink

    A co z wdarciem się do mojego prywatnego samochodu? Czy wtedy nowy przepis też obowiązuje?

    1

    0
    Reply
  • 11/12/2017 at 06:13
    Permalink

    Jak zwykle wszystko będzie się rozwijało o detale :/ Dla mnie sprawa powinna być w 100% jasna. Czy zupełnie bez obaw o odpowiedzialność karną mogę w obronie domu i rodziny zatłuc każdą mende, która wyciagnie łapy po cudze (czytaj moje) mienie? Nie powinno być żadnej litości dla szmaciarzy włamujących się do domów, mieszkań czy samochodów.

    2

    0
    Reply
  • 08/12/2017 at 15:56
    Permalink

    Co to znaczy „chyba że przekroczenie granic obrony koniecznej było rażące”? Kto to będzie ustalał i skąd mam wiedzieć, że to było rażące czy nie?
    A wystarczy tylko zmienić 2 słowa „nawet jeżeli przekroczenie granic obrony koniecznej było rażące” i jest to ustawa poprawna

    5

    1
    Reply
    • 09/12/2017 at 10:33
      Permalink

      np. bicie leżącego to przekroczenie. Jeśli odpierasz atak, to nigdy nie przekroczysz.

      5

      0
      Reply
    • 15/12/2017 at 09:05
      Permalink

      kiedy złodziej będzie Cię atakował masz prawo! …kidy bedzie uciekał i zastrzelisz to będzie rażące przekroczenie ale jeżeli tylko odstrzelisz mu ucho to będzie ok 🙂

      1

      0
      Reply

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.